tvcn Tolk - en Vertaalcentrum Nederland

Vragen of tolk reserveren?

Bel: 088 255 52 22

Oudgrieks verbetert het brein

  • Geplaatst door TVCN |
  • 5-07-2016

Op Greekreporter.com kwamen wij een aantal interessante feiten tegen over de invloed van Oudgrieks op ons brein. Verschillende studies door Griekse en andere wetenschappers hebben aangetoond dat het Oudgrieks een therapeutische waarde heeft. De taal zou de eigenschap hebben bepaalde aandoeningen die in de hersenen ontstaan te genezen, bijvoorbeeld dyslexie.

Oudgrieks
Eerst een korte introductie van het Oudgrieks. In het Oude Griekenland kende men vroeger geen hoofdtaal, maar een serie dialecten, zoals Attisch, Ionisch, Dorisch, Aeolisch en Arkadisch-Cyprisch. Oudgrieks is dan ook een verzamelnaam voor deze dialecten. De Attische variant werd wel op middelbare scholen onderwezen omdat Athene destijds een belangrijke stad was, zeker op literair gebied. Na de veroveringen door Alexander de Grote werd een variant van het Grieks, het Koinè, de lingua franca voor het hele gebied rond de Middellandse Zee en voor velen de eerste taal.

Inmiddels is het Oudgrieks een dode taal. Veel van haar grammaticale kenmerken en vocabulaire bleef echter bewaard in geïsoleerde Griekse gemeenschappen rond de Zwarte Zee. Deze talen, samen het Pontisch genoemd, en een Anatolische variant, behouden tot de dag van vandaag nog veel overeenkomsten met het Oudgrieks uit Hellenistische tijden.

Nieuwgrieks, de taal van het moderne Griekenland, heeft uiteraard gelijkenissen met Oudgrieks, maar verschilt er zoveel van dat je met Oudgrieks in het hedendaagse Griekenland op veel onbegrip zou stuiten.

Onderzoeken
Oudgrieks hoef je dus niet te leren om je verstaanbaar te maken tijdens een vakantie in Griekenland. Maar voor mensen met bepaalde hersenaandoeningen, is het aan te bevelen. Volgens een theorie van de Britse classicus Professor Eric A. Havelock, die gebaseerd is op de oud-Griekse filosoof Plato, veroorzaakte het Oudgriekse alfabet veel abstracte concepten in de oud-Griekse wereld door de unieke hersenactiviteit van zijn gebruikers. De theorie werd gepresenteerd samen met vele andere conclusies van topwetenschappers, filologen en taalkundigen in de 400 pagina's tellende bundel 'The Alphabet and the Brain: The Lateralization of Writing', dat al in 1988 werd gepubliceerd.

Zo beschreef Havelock in de publicatie dat het 'gebied van Broca' in de linker hersenhelft, waar het motorisch spraakcentrum zich bevindt, meer dan normaal werd geactiveerd als gevolg van het Griekse alfabet en dat het menselijk brein ingrijpend werd gereconstrueerd. Deze veranderingen in de hersenfunctie veroorzaakten een substantiële verandering in de houding van de gebruikers van het Oudgriekse alfabet.

Een ander wetenschappelijk onderzoek door het team van de Griekse psychiater Ioannis Tsegos toonde aan dat de meetbare indicatoren van verbale intelligentie en deductief denken werden versneld bij een groep van 25 niet-dyslectische kinderen in de leeftijd tussen 8 en 12, die twee uur per week in Oudgrieks werden onderwezen middels geaccepteerde methoden. In een andere, soortgelijke groep kinderen die geen Oudgriekse les kregen, toonde de studie aan dat de respectieve indicatoren werden vertraagd. Beide groepen werden onderwezen in soortgelijke lessen.

De Australische universiteitsonderzoeker Kate Chanock nam echter Tsegos' onderzoek een stap verder in haar werk 'Help for a dyslexic learner from an unlikely source: the study of Ancient Greek' (2006). Hierin beschrijft Chanock hoe zij een Engelssprekende persoon van dyslexie afhielp met behulp van Oudgrieks.

Het lijkt er dus op dat we deze dode taal weer nieuw leven moeten inblazen voor een beter functionerend brein. De taal is ook niet zo heel moeilijk om te leren. Oudgrieks wordt overigens nog wel onderwezen op gymnasia, samen met Latijn.