tvcn Tolk - en Vertaalcentrum Nederland

Vragen of tolk reserveren?

Bel: 088 255 52 22

What's for dinner?

  • Geplaatst door TVCN |
  • 11-02-2016

Recepten vertalen… het klinkt zo simpel maar dat valt soms nog best tegen. Zelfs wanneer je de brontaal goed beheerst (ervan uitgaande dat iemand geen professioneel vertaler is). Met Google Translate kom je best een eind, maar dan nog moet je de taal wel enigszins kennen omdat die vertalingen niet accuraat zijn. De taal is echter niet de enige uitdaging.

Naast mijn werk als tekstschrijver heb ik nog een grote passie: koken! En als hobbykok probeer ik graag nieuwe recepten uit. Zo heb ik diverse kookboeken die in het Engels zijn geschreven en kom ik tijdens mijn speurtochten op het internet vaak Engelstalige - en soms ook Franse, Duitse en Italiaanse - recepten tegen die ik absoluut eens wil uitproberen. Recepten die mij bevallen, bewaar ik vervolgens in een online kookboek dat ook beschikbaar is voor anderen, maar dan wel in het Nederlands. Dit betekent dat ik ze moet vertalen en zo kwam ik er ooit achter dat dit best nog wel een uitdaging is!

Ingrediënten
Lekker thuis koken voor gasten is de laatste jaren steeds populairder geworden en we imponeren onze gasten graag met de heerlijkste gerechten uit verschillende landen. Het kan dan echter voorkomen dat er in het recept exotische ingrediënten worden gebruikt die hier niet altijd of helemaal niet verkrijgbaar zijn of alleen tegen exorbitant hoge prijzen. Dan vormt de eerste uitdaging al om het ingrediënt te kunnen vertalen en vooral welk vervangend ingrediënt gebruikt kan worden. In mijn vertalingen geef ik dan wel het originele ingrediënt aan, maar ook het vervangende ingrediënt. Voedseltrends veranderen namelijk best snel. Ingrediënten die eens niet beschikbaar waren, kunnen ineens overal in de supermarkten liggen. Dus als we willen dat vertalingen niet al te snel verouderen, moeten vertalers zich hiervan bewust zijn. Daarom zie je vaak in kookboeken het originele ingrediënt en suggesties voor mogelijke vervangingen. De vertaler zal hierbij altijd zijn best doen om zo dicht mogelijk bij het origineel te blijven en wanneer suggesties voor vervangingen worden gegeven, moet de vertaler ook uit kunnen leggen waarom.

Vlees
Een andere uitdaging is dat vlees niet overal dezelfde naam heeft. Het in stukken verdelen van een dier, kan in landen verschillen. Zo snijden wij in Nederland bijvoorbeeld een reep van de kop tot aan de staart van een varken wat rug- of vetspek wordt genoemd, terwijl men in Italië dit vet aan de onderliggende delen laat zitten. Vertalers moeten dit leren en zullen in eerste instantie hulp vragen aan experts zodat wij het juiste stukje vlees gebruiken voor een succesvol gerecht.

Maten en gewichten
Milliliters of cups, een ons of een ounce, Celsius of Fahrenheit? Er bestaan verschillende meetsystemen die het koken verwarrend maken. Sterker nog, een recept kan totaal mislukken wanneer maten en gewichten niet goed vertaald worden. Een ounce is bijvoorbeeld niet hetzelfde als een ons, een pound niet hetzelfde als een pond en een cup niet hetzelfde als een kopje. Een ounce is namelijk maar 30 gram, een pound 450 gram en een cup ca. 225 ml. Bovendien worden cups in de Verenigde Staten ook gebruikt voor droge ingrediënten en daar staat geen vast gewicht voor want dat hangt helemaal van het soortelijk gewicht van het ingrediënt zelf af. En wanneer een recept aangeeft dat iets op 250 °F in de oven moet, is dat voor ons 130 °C.

Bereidingen en kookgerei
Ook de woorden voor bereidingen en van potten, pannen en andere kookgerei kunnen in sommige landen verschillen en soms zijn woorden van bepaalde kookgerei niet eens vertaalbaar naar iets herkenbaars en moet een vertaler uit zien te vinden wat nou werkelijk wordt bedoeld. Het vlees bakken in het Engels is bijvoorbeeld niet ‘baking the meat’ maar ‘frying the meat’. ‘Baking’ is namelijk in de oven bakken (van brood, koek, gebak) en ‘frying’ is niet per se frituren maar eerder bakken in de pan. En zo is een ‘frying pan’ weer niet een frituurpan maar een koekenpan of braadpan en is een frituurpan in het Engels een ‘deep fryer’. Ook een veel voorkomend woord in Engelstalige recepten is ‘pot’. Doorgaans wordt hiermee niet een (glazen) pot bedoeld (wat overigens wel kan), maar een kookpan.

U ziet, vertalers van kookboeken moeten echte ‘foodies’ zijn om de recepten voor u toegankelijk te maken. Ik sta er tegenwoordig, wanneer ik een vertaald kookboek doorblader, altijd even bij stil hoeveel werk een vertaler hieraan heeft gehad voor mijn gemak. En stiekem ben ik dan ook een beetje jaloers op die vertaler, want wat een leuk werk heeft hij of zij!